id=”w8zfj3″
Mutlak Konumla Göreceli Konum Arasındaki Fark Nedir? Bir İzmirli Gençten Mizahi Bir Bakış
Bazı şeyler vardır, düşündükçe kafayı yersiniz. Hani böyle gündelik hayatta bazen her şeyin bir mantığı olduğunu kabul edersiniz, ama sonra bir gün bir konu çıkar, her şeyi sorgulamaya başlarsınız. İşte o anlardan birindeyim. Dün akşam arkadaşlarımın arasında “Mutlak konumla göreceli konum arasındaki fark nedir?” diye bir soru havada uçuştu. “Abi, çok basit bir şey” dedim. Ama tabii ki derinlere inip düşünmeye başladım… Bu kadar basit mi? Hem bir taraftan komik, hem de mantıklı. Zaten, her şeyi fazlasıyla düşünen biri olarak, “Yavaşla, dur bakalım, bu işin içinde bir iş var!” dedim içimden. Sonra düşündüm: “Evet, mutlak konumla göreceli konum arasındaki fark ne olabilir ki?” Dedim, bir araştırma yapayım. Gelin, ben de bu yazıyı yazarken kendi kafamda toparlayarak size anlatayım.
Mutlak Konum Nedir? Kafanızda Belirgin Bir Nokta Olsun
Hadi gelin önce “mutlak konum”u netleştirelim. Mutlak konum, yani başka bir deyişle sabit, değişmeyen, kaybolmayan yer, dünyadaki bir noktayı bir koordinat sistemiyle tanımlamak demek. Bir haritada, mesela İzmir’de bir kafede oturuyorsunuz, ve tam olarak “Evet, şu an 38.4237° N, 27.1428° E koordinatında oturuyorum!” diyebiliyorsunuz. İşte bu, mutlak konum. Nerede olduğunuza dair kesin ve değişmez bir cevap. Bir çeşit GPS ile yön bulma hali. Ama işin içinde bir sorun var. Mesela bir yerden bir yere gitmeniz lazım. Sizin bulunduğunuz yer 38.4237° N, 27.1428° E, ama arkadaşınız “Abi ben hemen geldim, ben de buradayım!” derken 38.4237° N, 27.1428° E, koordinatlarını sallıyor mu? Bilmiyorum. Bu sorunun cevabı bizi başka bir yere götürebilir.
Göreceli Konum Nedir? Durum Tespiti
Şimdi gelin, göreceli konuma bakalım. Göreceli konum, işte burada işin komik kısmı başlıyor. Aslında, göreceli konum çok daha esnek. “Hani o kediyi gördüğünde ya da ‘O ev var ya’ dediğinde, ‘Evet evet, biliyorum!’ diye bağırıyorsun ya” işte tam o anlarda göreceli konum devreye giriyor. Nerede olduğunuza dair sabit bir cevap yok. Sizin konumunuz, etrafınızdaki nesneler, yapılar, ya da “burası sağdaki kavşak” gibi genel yönlendirmelere bağlı olarak tanımlanır. Yani sabah kahvaltı yaparken “Köşedeki fırın var ya” dediğinizde, aslında şu anki tam yerinizi anlatmıyorsunuz, ama her şey o kadar göreceli ki, herkes de “Evet, biliyorum, orası hemen köşe!” der. Yani, biraz da özetle, “Burası köşedeki fırın” dediğinizde, birisi de “Ya şu fırın mı?” diye sormadan, ona gitmeye başlar. Ama 38.4237° N, 27.1428° E’yi söylediklerinde, arkadaşınız bir garip bakar. Ne kadar eski usul bir noktayı tarif ediyorsunuz?
Mesela İzmir’deki arkadaşlarım sürekli “Ben şu an Kordon’dayım, hemen geliyorum!” diyorlar. Sonra bir bakıyorum, adam aslında Pasaport’ta. Yani, Kordon dediği yerle Pasaport arasında bir deniz var, ama o kadar yakın ki, “Yani, aynı yer işte” diyorlar. Tam olarak konumdan bağımsız bir yönlendirme. Ama işin esprisi de burada. Herkesin algısı farklı, ya da bir konum hakkında kafada bir fikir oluşmuş ve buna göre gidiyorsun. Göreceli konum işte böyle bir şey. Ortamı, zaman dilimini, anlık yer değişimlerini falan içine alır. Yani, bir yerdeyseniz ve o yer hakkında kesin bir veri istiyorsanız, birinin “Ben hemen Kordon’dayım” demesi size bir anlam ifade etmez.
Mutlak Konumla Göreceli Konum Arasındaki Fark: İzmir’den Bir Örnekle Anlatayım
İzmir’in çeşitli semtlerini düşündüm. Konak’tayken, hemen arkadaki Karşıyaka’ya geçeceğim dedim ama aslında 15 dakika kadar sürecek bir yolculuktan bahsediyoruz. Ama Karşıyaka deyince, o kadar “yakın” oluyor ki, hemen geçebileceğinizi düşünüyorsunuz. Karşıyaka’yı birisi “Kordon’daki arkadaşım” dediği zaman, ben de sadece o semtteki birkaç “pazar” tabelasını hayal ediyorum. Bu mesela göreceli konumdur. Ama hadi gelin de bana, o muazzam GPS harita uygulamalarından aldığınız bilgiyi benim gibi biriyle paylaşın. Benim gözümde, “Burası tam Kordon” diyebileceğiniz bir yerin olduğunu hissetmiyorum. Neredeyim diyorum, ama bir türlü netleştiremiyorum. Yani, Kordon dediğiniz yer mutlak konumda sizlere çok daha gerçekçi geliyor, değil mi?
İçimden Konuştuğumda: “Buradayım, Biliyorum!”
Ve bu noktada, kendi iç sesim devreye giriyor. “Ama sen şimdi başka bir yerdeydın, baksana harita uygulaman doğruyu söylüyor, doğru diyordum,” diyorum. Ama harita uygulaması bana kıl oldum. Bazen şu anki mutlak konumumla, yakın bir yerde oluyorum ama göreceli bir bakış açısıyla tanımlıyorum. Evet, bazen bu kadar da karmaşıklaşabiliyor. Araba ile seyahat ederken bile bazen, gidilecek yere “yakın” diyorsunuz, ama 10 km kaldı diyorlar. “İyi de kardeşim, yakın olursa ben hemen gelirim” diyorsunuz. Sonra başlıyorsunuz içsel sorgulamalara.
Sonuç Olarak: Sadece Gerçek Değil, Algılarımız da Önemli
Yani, “Mutlak konumla göreceli konum arasındaki fark nedir?” sorusunun cevabını basitçe özetlersek, mutlak konum bir GPS ile kesinleşmiş, sabit bir yerken, göreceli konum çok daha esnek, algıya dayalı bir yer tarifidir. Eğer İzmir’de yaşıyorsanız, ya da “Hadi gel, şu köşedeki fırına git” diyorsanız, kesinlikle daha çok göreceli bir tanım kullanıyorsunuz. Ama gerçek bir nokta istiyorsanız, GPS’e başvurmanızda fayda var.
Sonuç olarak, hayatın mutlak ve göreceli boyutlarını daima dengeleyerek yaşamamız gerektiğini unutmayalım. Bazen tam yerimizi bilmeden yönümüzü kaybedebiliriz, ama önemli olan hayatın verdiği yönü algılayabilmek. Bu yazının sonunda, her şeyin yerli yerine oturduğunu söyleyebilirim. Gerçekten, ne kadar konumdan bahsedersek edelim, ya da nereye gidersek gidelim, bir yerde “Hadi gel, hemen oradayım!” dediğimizde bir bakmışsınız, harita yine sizi başka bir dünyaya taşıyor. Hadi bakalım, Kordon’a gidelim mi?
Bu yazıda, “Mutlak konumla göreceli konum arasındaki fark nedir?” sorusunu eğlenceli bir şekilde ele aldım. Gündelik yaşantımda gördüğüm, deneyimlediğim ve mizahi bir şekilde aktardığım sahnelerle, bu iki kavramı size en anlaşılır ve akıcı şekilde sundum. Hem düşündürdüm, hem güldürdüm, hem de biraz kafa karıştırdım. Umarım okurken siz de benim gibi bir yerlerde kaybolmamışsınızdır!